Do korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej są uprawnieni:
- Kobiety w ciąży;
- Osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności;
- Osoby niepełnoletnie u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę, powstałą w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu;
- Osoby niepełnosprawne ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby;
- Zasłużeni Honorowi Dawcy Krwi;
- Zasłużeni Dawcy Przeszczepu;
- Inwalidzi wojenni lub wojskowi;
- Żołnierze zastępczej służby wojskowej;
- Cywilne niewidome ofiary działań wojennych;
- Kombatanci;
- Działacze opozycji antykomunistycznej i osoby represjonowane z powodów politycznych;
- Osoby deportowane do pracy przymusowej;
- Uprawnieni żołnierze lub pracownicy, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu wynosi co najmniej 30%;
- Weterani poszkodowani, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu wynosi co najmniej 30%
- Żołnierze zawodowi, w przypadku korzystania ze świadczeń udzielanych w podmiotach leczniczych, dla których podmiotem tworzącym jest Minister Obrony Narodowej, oraz przez niego nadzorowanych
- Żołnierze pełniący terytorialną służbę wojskową, w przypadku korzystania ze świadczeń udzielanych w podmiotach leczniczych, dla których podmiotem tworzącym jest Minister Obrony Narodowej, oraz przez niego nadzorowanych
Mają prawo korzystania:
- poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej oraz z usług farmaceutycznych udzielanych w aptekach;
Mają prawo realizacji świadczenia:
- w dniu zgłoszenia;
- innym uzgodnionym terminie poza kolejnością przyjęć wynikającą z prowadzonej listy oczekujących;
- w terminie nie późniejszym niż w ciągu 7 dni od dnia zgłoszenia w przypadku wizyt u specjalisty
Prawo do korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej nie oznacza:
- prawa do swobodnego wyboru konkretnego lekarza specjalisty czy lekarza udzielającego świadczeń w szpitalu,
- prawa obowiązującego jedynie przy pierwszorazowej wizycie celem udzielenia świadczenia – prawo to winno być respektowane każdorazowo, chyba, że jego terminowość wynika z indywidualnego procesu leczenia ustanowionego przez lekarza prowadzącego,
- prawa do pierwszeństwa w kolejce do rejestracji na dane świadczenie medyczne – pierwszeństwo w kolejce do „okienka rejestracyjnego”, stanowi indywidualną normę wynikającą z regulaminu danego podmiotu leczniczego.
Do korzystania bez skierowania z ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych są uprawnieni:
- Inwalidzi wojenni i wojskowi – dokument uprawniający: Książka Inwalidy wojennego – wojskowego wydana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych o symbolu ZUS Rw – 51
- Kombatanci – dokument uprawniający: legitymacja Kombatanta lub zaświadczenie o uprawnieniach kombatanckich wydana przez Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych
- Uprawnieni (żołnierze lub pracownicy) w zakresie leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa – dokument uprawniający: Legitymacja osoby poszkodowanej poza granicami państwa wydana przez Szefa Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia
- Weterani w zakresie leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa – dokument uprawniający: Legitymacja weterana poszkodowanego wydana przez:
- Ministra Obrony narodowej w odniesieniu do żołnierzy
- Ministra właściwego do spraw wewnętrznych w odniesieniu do funkcjonariuszy
- Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w odniesieniu do funkcjonariuszy ABW
- Szefa Agencji Wywiadu w odniesieniu do funkcjonariuszy AW
- Osoby do 18 r.ż., u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobą zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub czasie porodu – dokument uprawniający: zaświadczenie lekarza POZ lub lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, posiadającego specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie: położnictwa i ginekologii, neonatologii lub pediatrii
- Działacze Opozycji Antykomunistycznej oraz osoby represjonowane z powodów politycznych – dokument uprawniający: Legitymacja Działacza Opozycji Antykomunistycznej lub osoby represjonowane z powodów politycznych wydana przez Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych
- Osoby represjonowane – dokument uprawniający: Legitymacja osoby represjonowanej wydana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych o symbolu ZUS Rw – 52
- Osoby posiadające orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności – dokument uprawniający: orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności / Legitymacja Osoby Niepełnosprawnej z wpisanym znacznym stopniem niepełnosprawności / orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji ZUS / KRUS
- Osoby deportowane do pracy przymusowej w obozach pracy przez III Rzeszę lub ZSRR – dokument uprawniający: Legitymacja wydana przez Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych
- Cywilne niewidome ofiary działań wojennych – dokument uprawniający: Legitymacja cywilnej niewidomej ofiary działań wojennych wydana przez ZUS
- Osoby chore na gruźlicę – dokument uprawniający: zaświadczenie lekarskie potwierdzające chorobę
- Osoby zakażone wirusem HIV – dokument uprawniający: zaświadczenie lekarskie potwierdzające chorobę
- W zakresie leczenia uzależnień osoby zgłaszające się z powodu uzależnienia / współuzależnienia – dokument uprawniający: zaświadczenie lekarskie potwierdzające uzależnienie lub współuzależnienie